Przejdź do treści
pomoc z matmy

Klasa 7 · Wyrażenia algebraiczne

Mnożenie sum algebraicznych

8 zadań do rozwiązania ↓

Suma algebraiczna to kilka jednomianów połączonych plusami lub minusami, np. 2x−52x - 5 albo a2+3a−1a^2 + 3a - 1. Gdy mnożysz sumę przez liczbę, jednomian albo inną sumę, każdy wyraz jednego czynnika mnożysz przez każdy wyraz drugiego. Na końcu redukujesz wyrazy podobne.

Mnożenie sum algebraicznych

a(b+c)=ab+aca(b + c) = ab + ac(a+b)(c+d)=ac+ad+bc+bd(a + b)(c + d) = ac + ad + bc + bd

Zasada „każdy z każdym”: każdy wyraz z pierwszego nawiasu mnożysz przez każdy wyraz z drugiego nawiasu.

Przykład 1: jednomian razy suma

Wymnóż 4x(x−3)4x(x - 3).

4x⋅x=4x24x \cdot x = 4x^2 oraz 4x⋅(−3)=−12x4x \cdot (-3) = -12x. Wynik: 4x2−12x4x^2 - 12x.

Przykład 2: suma razy suma

Wymnóż (2a+1)(a−4)(2a + 1)(a - 4).

2a⋅a=2a22a \cdot a = 2a^2, 2a⋅(−4)=−8a2a \cdot (-4) = -8a, 1⋅a=a1 \cdot a = a, 1⋅(−4)=−41 \cdot (-4) = -4. Razem 2a2−8a+a−42a^2 - 8a + a - 4. Po redukcji: 2a2−7a−42a^2 - 7a - 4.

Częsty błąd

Nie mnóż tylko pierwszych i ostatnich wyrazów: (x+3)(x−2)≠x2−6(x + 3)(x - 2) \neq x^2 - 6, bo gubisz −2x-2x i 3x3x. Uważaj też na minus przed nawiasem: −(x2−x)=−x2+x-(x^2 - x) = -x^2 + x, czyli zmieniasz znak każdego wyrazu.

Sprawdź się

Zadania

Wpisz odpowiedź i sprawdź. Ułamki zapisuj jako 3/4, a liczby dziesiętne z przecinkiem.

Łatwe

Zadanie 1

Łatwe

Który zapis jest równy 3(2x−5)3(2x - 5)?

Pokaż całe rozwiązanie
  1. 3⋅2x=6x3 \cdot 2x = 6x
  2. 3⋅(−5)=−153 \cdot (-5) = -15
  3. Razem: 6x−156x - 15. Wynik 6x−56x - 5 powstaje, gdy pomnożysz tylko pierwszy wyraz.

Zadanie 2

Łatwe

Który zapis jest równy −2a(a−4)-2a(a - 4)?

Pokaż całe rozwiązanie
  1. −2a⋅a=−2a2-2a \cdot a = -2a^2
  2. −2a⋅(−4)=8a-2a \cdot (-4) = 8a
  3. Razem: −2a2+8a-2a^2 + 8a.

Średnie

Zadanie 3

Średnie

Który zapis jest równy (x+3)(x−2)(x + 3)(x - 2)?

Pokaż całe rozwiązanie
  1. (x+3)(x−2)=x⋅x+x⋅(−2)+3⋅x+3⋅(−2)(x + 3)(x - 2) = x \cdot x + x \cdot (-2) + 3 \cdot x + 3 \cdot (-2)
  2. =x2−2x+3x−6= x^2 - 2x + 3x - 6
  3. Redukujesz wyrazy podobne: −2x+3x=x-2x + 3x = x, więc wynik to x2+x−6x^2 + x - 6.
  4. Wynik x2−6x^2 - 6 powstaje, gdy pomnożysz tylko pierwsze i ostatnie wyrazy.

Zadanie 4

Średnie

Oblicz wartość wyrażenia (2x−1)(x+4)(2x - 1)(x + 4) dla x=3x = 3.

Pokaż całe rozwiązanie
  1. Pierwszy nawias: 2⋅3−1=52 \cdot 3 - 1 = 5.
  2. Drugi nawias: 3+4=73 + 4 = 7.
  3. 5⋅7=355 \cdot 7 = 35
  4. Sprawdzenie po wymnożeniu: (2x−1)(x+4)=2x2+7x−4(2x - 1)(x + 4) = 2x^2 + 7x - 4, a 2⋅9+7⋅3−4=352 \cdot 9 + 7 \cdot 3 - 4 = 35.

Zadanie 5

Średnie

Czy to prawda, że (a+b)(a+b)=a2+b2(a + b)(a + b) = a^2 + b^2?

Pokaż całe rozwiązanie
  1. (a+b)(a+b)=a2+ab+ba+b2=a2+2ab+b2(a + b)(a + b) = a^2 + ab + ba + b^2 = a^2 + 2ab + b^2
  2. Brakuje wyrazu 2ab2ab, więc to fałsz.
  3. Sprawdzenie dla a=1a = 1, b=2b = 2: (1+2)(1+2)=9(1 + 2)(1 + 2) = 9, a 12+22=51^2 + 2^2 = 5.

Zadanie 6

Średnie

Wymnóż i uprość wyrażenie (3x+2)(2x−5)(3x + 2)(2x - 5). Jaka liczba stoi przy xx (w pierwszej potędze)?

Pokaż całe rozwiązanie
  1. (3x+2)(2x−5)=6x2−15x+4x−10(3x + 2)(2x - 5) = 6x^2 - 15x + 4x - 10
  2. −15x+4x=−11x-15x + 4x = -11x
  3. Wynik: 6x2−11x−106x^2 - 11x - 10, więc przy xx stoi −11-11.

Trudne

Zadanie 7

Trudne

Uprość wyrażenie (x+2)(x−3)−x(x−1)(x + 2)(x - 3) - x(x - 1).

Pokaż całe rozwiązanie
  1. (x+2)(x−3)=x2−3x+2x−6=x2−x−6(x + 2)(x - 3) = x^2 - 3x + 2x - 6 = x^2 - x - 6
  2. x(x−1)=x2−xx(x - 1) = x^2 - x
  3. x2−x−6−(x2−x)=x2−x−6−x2+x=−6x^2 - x - 6 - (x^2 - x) = x^2 - x - 6 - x^2 + x = -6
  4. Wynik −2x−6-2x - 6 powstaje, gdy minus zmieni znak tylko przy x2x^2.

Zadanie 8

Trudne

Ogród w kształcie prostokąta ma wymiary xx m na (x+3)(x + 3) m. Każdy z tych wymiarów zwiększono o 2 m. O ile metrów kwadratowych wzrosło pole ogrodu, jeśli x=10x = 10?

m²
Pokaż całe rozwiązanie
  1. Stare pole: x(x+3)=x2+3xx(x + 3) = x^2 + 3x.
  2. Nowe pole: (x+2)(x+5)=x2+5x+2x+10=x2+7x+10(x + 2)(x + 5) = x^2 + 5x + 2x + 10 = x^2 + 7x + 10.
  3. Wzrost: x2+7x+10−(x2+3x)=4x+10x^2 + 7x + 10 - (x^2 + 3x) = 4x + 10.
  4. Dla x=10x = 10: 4⋅10+10=504 \cdot 10 + 10 = 50 m². Sprawdzenie: 12⋅15−10⋅13=180−130=5012 \cdot 15 - 10 \cdot 13 = 180 - 130 = 50.

Najczęstsze pytania

Jak sprawdzić, czy dobrze wymnożyłem nawiasy?

Podstaw dowolną liczbę, np. x=2x = 2, do wyrażenia przed wymnożeniem i po nim. Jeśli wyniki się różnią, gdzieś jest błąd. Na przykład (x+3)(x−2)(x + 3)(x - 2) dla x=2x = 2 daje 00 i x2+x−6x^2 + x - 6 też daje 4+2−6=04 + 2 - 6 = 0.

Ile wyrazów powstaje po pomnożeniu dwóch sum?

Przed redukcją tyle, ile wynosi iloczyn liczby wyrazów w nawiasach. Dwa nawiasy po dwa wyrazy dają 2⋅2=42 \cdot 2 = 4 iloczyny, a nawias z dwoma wyrazami razy nawias z trzema daje 6 iloczynów. Potem redukujesz wyrazy podobne.

← Wszystko z działu „Wyrażenia algebraiczne” i lista na sprawdzian